Mevsimsel geçişlerin süt işletmelerine etkisi

Çevre sıcaklığının düşmesi hayvanlarda yem tüketimin artmasına; sıcaklık ve nemin artması ile yem tüketimin azalmasına neden olur. Bu yüzden soğukluk ve sıcaklık stresi faktörleri ele alındığında sıcaklık faktörü daha can sıkıcı bir hâl almaktadır.

Bugünkü ele alacağımız konu bulunduğumuz mevsimden dolayı sıcaklık stresi faktörüdür. Kısaca sıcaklık stresi demek vücut ısısı ile bu ısının yayılması arasındaki dengenin korunamamasıdır. Vücudun temel ısı üretimi hava sıcaklığına bağlıdır. Sıcaklık stresinden etkilenme oranında işletme koşulları, hayvanın ırkı, yaşı, kondisyonu ve verim düzeyi gibi faktörler önemli rol oynarken, bireysel farklılıklar da söz konusudur. Stres koşullarında, süt sığırından beklenen süt veriminin yanında üreme başarısı olumsuz yönde etkilenmekte ve bunun sonucu olarak üretimden elde edilen kazanç ciddi şekilde düşmektedir.

Süt sığırlarında sıcaklık stresi nedeniyle süt veriminde meydana gelen düşüşün, günlük ortalama çevre sıcaklığının 24°C’ye vardığında başlar. Çevre sıcaklığı 24-26 °C 'yi aştığında, yem tüketiminin azalmaya başladığı ve 29 °C'yi geçen sıcaklıklarda ise süt veriminde ani düşüşlerin görülmesi kaçınılmazdır. Yüzdesel olarak tüketim ve süt verimindeki değişimden bahsedecek olursak kuru madde tüketimi yüzde 2–12 oranında azalırken süt veriminde kayıp yüzde 20–30'a kadar çıkabilir. Tabii bu değerler işletmenin bulunduğu bölge, işletme koşulları, hayvan özelikleri ve yapılan besleme ile direk ilişkilidir ve değişkenlik gösterebilir. Sıcaklık stresinin üreme üzerindeki olumsuz etkisi hormonal dengeyi etkileyerek, kızgınlık davranışlarının şiddetinin azalmasına veya hiç görülmemesine, embriyonik ölüm ve sonrasında da döl verimi kaybına neden olmaktadır. Sıcaklık ve nemin artmasıyla hareketlilik ve östrüsün (kızgınlık gösterme durumu) belirtileri azalır, anöstrüs (kızgınlık göstermeme durumu) ve sakin kızgınlık oranı artar. Yüksek sıcaklığa bağlı olarak sağılır gün sayısı, buzağılama aralığı ve ilk buzağılama yaşında artışlar olur. Sıcaklık stresini asgari düzeyde tutabilmek için işletmede gölgelendirme, havalandırma ve serinletme sistemlerinde iyileştirmelerinin yanında bazı rötuşlar üreme, et ve süt üretim kapasitesinin yanı sıra ürün kalitesi ve hayvan refahını doğru oranda etkileyecektir. Ayrıca işletmelerde yapılan bazı uygulamalarla da hayvan refahı arttırılabilir.

Bunlardan bazıları şunlardır:
Günlük besleme işletmelerde en az iki sefer yapılmalıdır. Fresh (taze) bir rasyon hayvanlar için her zaman cazip gelmesinin yanında sıcaklık ve nemin etkisi ile yemlikte kısa sürede mikro toksin oluşumunun önüne geçilir.
Sağım saatlerinin düzenlenmesi; daha serin saatlere sağım alınarak stresi indirgemek,
Rasyona su ilavesi; uygun bir nem içeriğine sahip olan rasyon daha taze (sindirilebilir) olacağından tüketime katkısı pozitif yönde olacaktır.
Şeker içeriği yüksek ürün ilavesi; melas, şilempe (melasın alkolden arındırılmış hâli), pancar posası vb. şeker içeriği yüksek ürünlerin uygun miktarda kullanılması tüketimi artıracaktır.
Rasyonda birim alanda etkiyi artırmak, verilen rasyonun hacminde azaltmaya giderek besin madde içeriğinin zenginleştirilmesi daha az tüketim ile aynı veya daha yüksek verim almaya olanak sağlar.
İşkembe ph stabilizasyonu, rasyonlarda kullanılacak tamponlayıcı maddeler sodyum bikarbonat, potasyum karbonat, potasyum bikarbonat, sodyum bentonit, magnezyum oksit veya tamponlayıcı maddeler içeren özel karışımlar vb. ürünlerin kullanılması işkembe asit dengesini koruyarak tüketimi artıracaktır.
Sonuç olarak yaz aylarında stresle oluşacak kuru madde tüketiminin azalması ve yemden yararlanma oranın düşmesi ile üreticiler maddi kayıplara uğramaktadır. Bunu engellemek için rasyonların uzmanlar tarafından kontrol edilip mevsime uygun olarak düzenlenmesi gerekmektedir. Bunun yanı sıra birim alanda daha az yer kaplayan ama besin madde içeriği nispeten daha zengin ürünler kullanarak mevsimin getirdiği olumsuz şartlardan daha az etkilenerek bu dönem atlatılabilir.

Vural BARIŞ

# YAZARIN DİĞER YAZILARI

Yazar Vural Barış - Mesaj Gönder


göndermek için kutuyu işaretleyin

Yorum yazarak Manşet Aydın Topluluk Kuralları’nı kabul etmiş bulunuyor ve yorumunuzla ilgili doğrudan veya dolaylı tüm sorumluluğu tek başınıza üstleniyorsunuz. Yazılan yorumlardan Manşet Aydın hiçbir şekilde sorumlu tutulamaz.

Anadolu Ajansı (AA), İhlas Haber Ajansı (İHA), Demirören Haber Ajansı (DHA) tarafından servis edilen tüm haberler Manşet Aydın editörlerinin hiçbir editöryel müdahalesi olmadan, ajans kanallarından geldiği şekliyle yayınlanmaktadır. Sitemize ajanslar üzerinden aktarılan haberlerin hukuki muhatabı Manşet Aydın değil haberi geçen ajanstır.

02

Onur Ekinci - Vermiş olduğunuz bilgilerden dolayı teşekkürler

Yanıtla . 1Beğen . 0Beğenme 12 Mayıs 15:28
03

Vural Barış - @Onur Ekinci 02 nolu yoruma cevabı: Rica ederiz ne demek

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 17 Mayıs 10:11
01

Çakırbey - Elinize sağlık vural hocam. Çok faydalı bir metin olmuş. Bölgemiz sıcaklık ve nem olarak yüksek değerleri görüyor. Bölgemize ve mevsime uygun aydınlatıcı bir yazıi olmuş. Umarım bu tür bilgilerin devamı gelir. Takipte olacağım. ?

Yanıtla . 1Beğen . 0Beğenme 12 Mayıs 15:03
04

Vural Barış - @Çakırbey 01 nolu yoruma cevabı: Rica ederim ne demek

Yanıtla . 0Beğen . 0Beğenme 17 Mayıs 10:12


Aydin Markaları

Manşet Aydın, Aydin ile özdeşleşen markaları ağırlıyor.

+90 (256) 315 77 79
Reklam bilgi